[[{"content_id":555852,"content_number":0,"portal_id":13,"lang_id":"fa","content_title":"16آذر 99","content_rtitr":"","content_short_title":null,"content_summary":"","content_summary_fill":0,"content_body":"روز دانشجو، در ایران به ۱۶ ماه آذر اطلاق می&zwnj;شود. این روز، به یاد سه دانشجو (مصطفی بزرگ&zwnj;نیا و احمد قندچی و آذر شریعت&zwnj;رضوی) که هنگام اعتراض به دیدار رسمی ریچارد نیکسون معاون رئیس&zwnj;جمهور وقت ایالات متحده آمریکا و همچنین از سرگیری روابط ایران با بریتانیا، در تاریخ ۱۶ آذر ۱۳۳۲ (حدود چهار ماه پس از کودتای ۲۸ مرداد همان سال) در دانشگاه تهران کشته شدند، گرامی داشته می&zwnj;شود.\r\n\r\nدر دههٔ ۱۳۲۰ و اوایل دهه ۱۳۳۰، پس از سقوط حکومت رضاشاه پهلوی و ایجاد فضای بازتر، فعالیت&zwnj;های سیاسی در بین دانشجویان دانشگاه تهران (تنها مؤسسه مدرن آموزش عالی آن زمان در ایران) بسیار افزایش یافت. در این دوران حزب توده، از نفوذ بسیاری در بین دانشجویان برخوردار بود چنان&zwnj;که بنا به گزارش&zwnj;های مختلف، بیش از نیمی از دانشجویان دانشگاه تهران عضو یا هوادار این حزب بودند. اما در دوران نخست&zwnj;وزیری محمد مصدق و افزایش محبوبیت جبههٔ ملی در اوایل دهه ۱۳۳۰، محوریت این حزب در دانشگاه به چالش کشیده شد. پس از وقوع کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲، سازمانهای سیاسی تشکیل دهنده جبهه ملی، برای دوره کوتاهی در یک ائتلاف ضعیف، تحت نام نهضت مقاومت ملی به مقاومت سیاسی دست زدند و تظاهرات&zwnj;ها و اعتصابهای پراکنده&zwnj;ای در پاییز همان سال در دانشگاه تهران و همچنین بازار، از جمله در تاریخ ۱۶ مهر و ۲۱ آبان، در اعتراض به محاکمه مصدق برگزار شد \r\n\r\nچند هفته پس از این وقایع، اعلام شد که روابط ایران و بریتانیا (که در زمان نخست&zwnj;وزیری مصدق قطع شده بود) از سر گرفته خواهد شد و ریچارد نیکسون نایب ریاست جمهوری وقت آمریکا برای دیدار رسمی به ایران خواهد آمد. این موضوع بهانه لازم برای اعتراضات را فراهم کرد و در ۱۶ آذر به سفارش نهضت مقاومت ملی، دانشجویان فعال به سخنرانی در کلاسها پرداختند و ناآرامی تمامی محوطه دانشگاه تهران را فرا گرفت. دولت وقت برای پیشگیری از هرگونه اقدام بعدی تصمیم به سرکوب اعتراضات گرفت. سربازان و نیروهای ویژه ارتشی پس از هجوم به دانشگاه، به کلاسهای درس حمله کرده و صدها دانشجو را بازداشت و زخمی نمودند. نیروهای امنیتی در دانشکده فنی، اقدام به شلیک تیر کردند که موجب مرگ سه دانشجوی این دانشکده به نامهای احمد قندچی، آذر (مهدی) شریعت&zwnj;رضوی و مصطفی بزرگ&zwnj;نیا شد. فردای آن روز نیکسون به ایران آمد و دکترای افتخاری در رشته حقوق را در دانشگاه تهران که در اشغال مشهود نیروهای نظامی بود، دریافت کرد \r\n\r\nوقایع آذر ۱۳۳۲، نمایانگر واکنش دولت کودتا به فعالیتهای دانشجویی بود و به دنبال آن سرکوب نظام&zwnj;مند تمامی اشکال دیگر مخالفتها، روی داد.[۱] ۱۶ آذر، توسط کنفدراسیون دانشجویان ایرانی خارج از کشور که مرکز اجتماع و مباحثه مخالفان حکومت پهلوی در خارج از ایران بود، روز دانشجو نامیده شد.[۳] دانشجویان پس از آن، هر سال در این روز اعتصابهای دانشجویی به راه می&zwnj;انداختند و در واقع ۱۶ آذرماه به معیار خوبی برای ارزیابی میزان نفرت از حکومت استبدادی و توانایی و نفوذ مخالفان در بین روشنفکران، تبدیل شد.[۶] این روز از آنزمان، همچنان از اهمیت تاریخی برجسته&zwnj;ای در ایران برخوردار بوده&zwnj;است.","content_html":"<p style=\"text-align:justify;\"><span style=\"color:#000000;\"><b>روز دانشجو<\/b>، در <\/span><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/ایران\" title=\"ایران\"><span style=\"color:#000000;\">ایران<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> به <\/span><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/۱۶_آذر\" title=\"۱۶ آذر\"><span style=\"color:#000000;\">۱۶ ماه آذر<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> اطلاق می‌شود. این روز، به یاد سه دانشجو (<\/span><a class=\"mw-redirect\" href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/مصطفی_بزرگ‌نیا_(دانشجو)\" title=\"مصطفی بزرگ‌نیا (دانشجو)\"><span style=\"color:#000000;\">مصطفی بزرگ‌نیا<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> و <\/span><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/احمد_قندچی\" title=\"احمد قندچی\"><span style=\"color:#000000;\">احمد قندچی<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> و <\/span><a class=\"mw-redirect\" href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/آذر_شریعت‌رضوی\" title=\"آذر شریعت‌رضوی\"><span style=\"color:#000000;\">آذر شریعت‌رضوی<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\">) که هنگام اعتراض به دیدار رسمی <\/span><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/ریچارد_نیکسون\" title=\"ریچارد نیکسون\"><span style=\"color:#000000;\">ریچارد نیکسون<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> معاون رئیس‌جمهور وقت <\/span><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/ایالات_متحده_آمریکا\" title=\"ایالات متحده آمریکا\"><span style=\"color:#000000;\">ایالات متحده آمریکا<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> و همچنین از سرگیری روابط ایران با <\/span><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/بریتانیا\" title=\"بریتانیا\"><span style=\"color:#000000;\">بریتانیا<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\">، در تاریخ ۱۶ آذر ۱۳۳۲ (حدود چهار ماه پس از <\/span><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/کودتای_۲۸_مرداد\" title=\"کودتای ۲۸ مرداد\"><span style=\"color:#000000;\">کودتای ۲۸ مرداد<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> همان سال) در <\/span><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/دانشگاه_تهران\" title=\"دانشگاه تهران\"><span style=\"color:#000000;\">دانشگاه تهران<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> کشته شدند، گرامی داشته می‌شود.<\/span><\/p>\n\n<p style=\"text-align:justify;\"><span style=\"color:#000000;\">در دههٔ ۱۳۲۰ و اوایل دهه ۱۳۳۰، پس از سقوط حکومت <\/span><a class=\"mw-redirect\" href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/رضاشاه_پهلوی\" title=\"رضاشاه پهلوی\"><span style=\"color:#000000;\">رضاشاه پهلوی<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> و ایجاد فضای بازتر، فعالیت‌های سیاسی در بین دانشجویان <\/span><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/دانشگاه_تهران\" title=\"دانشگاه تهران\"><span style=\"color:#000000;\">دانشگاه تهران<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> (تنها مؤسسه مدرن آموزش عالی آن زمان در ایران) بسیار افزایش یافت. در این دوران <\/span><a class=\"mw-redirect\" href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/حزب_توده\" title=\"حزب توده\"><span style=\"color:#000000;\">حزب توده<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\">، از نفوذ بسیاری در بین دانشجویان برخوردار بود چنان‌که بنا به گزارش‌های مختلف، بیش از نیمی از دانشجویان دانشگاه تهران عضو یا هوادار این حزب بودند. اما در دوران نخست‌وزیری <\/span><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/محمد_مصدق\" title=\"محمد مصدق\"><span style=\"color:#000000;\">محمد مصدق<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> و افزایش محبوبیت جبههٔ ملی در اوایل دهه ۱۳۳۰، محوریت این حزب در دانشگاه به چالش کشیده شد. پس از وقوع <\/span><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/کودتای_۲۸_مرداد\" title=\"کودتای ۲۸ مرداد\"><span style=\"color:#000000;\">کودتای ۲۸ مرداد<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> ۱۳۳۲، سازمانهای سیاسی تشکیل دهنده جبهه ملی، برای دوره کوتاهی در یک ائتلاف ضعیف، تحت نام <\/span><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/نهضت_مقاومت_ملی\" title=\"نهضت مقاومت ملی\"><span style=\"color:#000000;\">نهضت مقاومت ملی<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> به مقاومت سیاسی دست زدند و تظاهرات‌ها و اعتصابهای پراکنده‌ای در پاییز همان سال در دانشگاه تهران و همچنین <\/span><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/بازار\" title=\"بازار\"><span style=\"color:#000000;\">بازار<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\">، از جمله در تاریخ ۱۶ مهر و ۲۱ آبان، در اعتراض به محاکمه مصدق برگزار شد <\/span><\/p>\n\n<p style=\"text-align:justify;\"><span style=\"color:#000000;\">چند هفته پس از این وقایع، اعلام شد که روابط ایران و <\/span><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/بریتانیا\" title=\"بریتانیا\"><span style=\"color:#000000;\">بریتانیا<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> (که در زمان نخست‌وزیری مصدق قطع شده بود) از سر گرفته خواهد شد و <\/span><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/ریچارد_نیکسون\" title=\"ریچارد نیکسون\"><span style=\"color:#000000;\">ریچارد نیکسون<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> نایب ریاست جمهوری وقت آمریکا برای دیدار رسمی به ایران خواهد آمد. این موضوع بهانه لازم برای اعتراضات را فراهم کرد و در ۱۶ آذر به سفارش نهضت مقاومت ملی، دانشجویان فعال به سخنرانی در کلاسها پرداختند و ناآرامی تمامی محوطه دانشگاه تهران را فرا گرفت. دولت وقت برای پیشگیری از هرگونه اقدام بعدی تصمیم به سرکوب اعتراضات گرفت. سربازان و نیروهای ویژه ارتشی پس از هجوم به دانشگاه، به کلاسهای درس حمله کرده و صدها دانشجو را بازداشت و زخمی نمودند. نیروهای امنیتی در <\/span><a class=\"mw-redirect\" href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/دانشکده_فنی_دانشگاه_تهران\" title=\"دانشکده فنی دانشگاه تهران\"><span style=\"color:#000000;\">دانشکده فنی<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\">، اقدام به شلیک تیر کردند که موجب مرگ سه دانشجوی این دانشکده به نامهای <\/span><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/احمد_قندچی\" title=\"احمد قندچی\"><span style=\"color:#000000;\">احمد قندچی<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\">، <\/span><a class=\"mw-redirect\" href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/آذر_(مهدی)_شریعت‌رضوی\" title=\"آذر (مهدی) شریعت‌رضوی\"><span style=\"color:#000000;\">آذر (مهدی) شریعت‌رضوی<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> و <\/span><a class=\"mw-redirect\" href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/مصطفی_بزرگ‌نیا_(دانشجو)\" title=\"مصطفی بزرگ‌نیا (دانشجو)\"><span style=\"color:#000000;\">مصطفی بزرگ‌نیا<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> شد. فردای آن روز نیکسون به ایران آمد و دکترای افتخاری در رشته <\/span><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/حقوق\" title=\"حقوق\"><span style=\"color:#000000;\">حقوق<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> را در دانشگاه تهران که در اشغال مشهود نیروهای نظامی بود، دریافت کرد <\/span><\/p>\n\n<p style=\"text-align:justify;\"><span style=\"color:#000000;\">وقایع آذر ۱۳۳۲، نمایانگر واکنش دولت کودتا به فعالیتهای دانشجویی بود و به دنبال آن سرکوب نظام‌مند تمامی اشکال دیگر مخالفتها، روی داد.<\/span><sup class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/روز_دانشجو#cite_note-Matin-Asgari,_p۲۸-1\"><span style=\"color:#000000;\">[۱]<\/span><\/a><\/sup><span style=\"color:#000000;\"> ۱۶ آذر، توسط <\/span><a class=\"mw-redirect\" href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/کنفدراسیون_دانشجویان_ایرانی_خارج_از_کشور\" title=\"کنفدراسیون دانشجویان ایرانی خارج از کشور\"><span style=\"color:#000000;\">کنفدراسیون دانشجویان ایرانی خارج از کشور<\/span><\/a><span style=\"color:#000000;\"> که مرکز اجتماع و مباحثه مخالفان حکومت پهلوی در خارج از ایران بود، روز دانشجو نامیده شد.<\/span><sup class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/روز_دانشجو#cite_note-Abrahamian,_Modern_Iran,_p۱۴۸-3\"><span style=\"color:#000000;\">[۳]<\/span><\/a><\/sup><span style=\"color:#000000;\"> دانشجویان پس از آن، هر سال در این روز اعتصابهای دانشجویی به راه می‌انداختند و در واقع ۱۶ آذرماه به معیار خوبی برای ارزیابی میزان نفرت از حکومت استبدادی و توانایی و نفوذ مخالفان در بین روشنفکران، تبدیل شد.<\/span><sup class=\"reference\"><a href=\"https:\/\/fa.wikipedia.org\/wiki\/روز_دانشجو#cite_note-6\"><span style=\"color:#000000;\">[۶]<\/span><\/a><\/sup><span style=\"color:#000000;\"> این روز از آنزمان، همچنان از اهمیت تاریخی برجسته‌ای در ایران برخوردار بوده‌است. <\/span><\/p>","content_source":"","content_url":"","content_date_start":"2020-12-05 11:12:26","content_date_event":"2020-12-05 11:12:26","content_date_event_start":null,"content_date_event_end":null,"content_show_title_slider":1,"content_date_last_edit":"2020-12-20 09:19:59","content_date_register":"2020-12-05 11:15:12","content_columns":0,"content_show_img":1,"content_show_details":0,"content_show_related_img":0,"content_show_slider":1,"content_comment":1,"content_score":0,"tag_id":0,"score_average":null,"score_count":null,"score_date_last":null,"uid":3105,"eid":3105,"attach_title":null,"attaches":[{"sizes":{"150":".\/cache\/13\/attach\/202012\/325173_1627634802_150_74.webp","300":".\/cache\/13\/attach\/202012\/325173_1627634802_300_148.webp","400":".\/cache\/13\/attach\/202012\/325173_1627634802_400_198.webp","600":".\/cache\/13\/attach\/202012\/325173_1627634802_600_297.webp","900":".\/cache\/13\/attach\/202012\/325173_1627634802_796_394.webp","1200":".\/cache\/13\/attach\/202012\/325173_1627634802_796_394.webp"},"ext":"jpg","file_media":1,"token":1627634802,"files":{"original":{"url":".\/file\/13\/attach\/202012\/325173_1627634802.jpg","width":796,"height":394,"size":0}}}]}]]